Harde cijfers groendaken ontbreken.

Waren begroeide daken in 1988, toen hij begon, nog op één hand te tellen, in 2010 hebben al ruim een dozijn grote steden subsidies voor begroeide daken en zijn een slordige half miljoen m2 op een dergelijke manier uitgerust.

Maar Christoph Maria Ravesloot zou geen wetenschapper zijn als hij z’n stellingen niet kon onderbouwen. Zijn er harde cijfers van de voordelen van begroeide daken op gebouwniveau?
“Nauwelijks. Begroeide daken fungeren als waterbuffering en zorgen daarmee voor afvloeivertraging. Sommigen stellen dat het vijftien liter per m2 vasthoudt. Maar daar gaan we al de mist in: zowel meet- als rekentechnieken verschillen onderling. Wetenschappelijk valt hierover dus maar weinig te zeggen. Ook de thermische voordelen voor gebouwen zijn toch iets anders dan gewoonlijk wordt gedacht: in de winter is isolatie met begroeide daken minimaal. Koud water isoleert immers niet. Alleen ’s zomers zorgt een begroeid dak voor veel minder koellast. Maar ook daarvan zijn geen harde cijfers.”

Wat is op deze schaal wél hard te onderbouwen?
“Op gebouwniveau is het enige onomstotelijke voordeel dat de dakbedekking, mits goed aangelegd, oneindig meegaat. Een bitumineuze dakbedekking moet je elke twintig jaar vervangen. Op de levensduur van een gebouw van 75 jaar betekent dit dat een begroeid dak drie tot vier keer goedkoper is. Maar dat is een theoretisch maximum. Je moet er wel op rekenen dat de randen van het dak door afwezige begroeiing nauwelijks zijn beschermd. En over de mate waarin een begroeid dak fijn stof vasthoudt, is nog steeds geen wetenschappelijke onderbouwing. Maar je kan het ook omgekeerd bekijken: aan mondingen van tunnels en verkeersaders hebben inwoners aanzienlijk meer problemen door fijn stof.”

Wat kunt u met zekerheid over begroeide daken op stadsniveau zeggen?
“Kijk, en dat is nu precies de reden waarom begroeide daken zich tegenwoordig op zoveel belangstelling mogen verheugen. Het levert namelijk een bijdrage aan minder wateroverlast, aan het afvlakken van pieken op de belasting van het hemel- en regenwater dat wél goed in cijfers valt uit te drukken. Als beleidsmakers er net niet uitkomen, nemen ze aanpalend beleid middels begroeide daken in hun berekeningen mee.”

“Klimaatverandering zorgt in ons land voor steeds meer water op steeds meer momenten. Door toenemende verstening en verstrating kunnen grote steden op sommige plekken overtollig hemel- en rivierwater niet langer met kanalen, andere afwateringen en ondergrondse rioleringsystemen verwerken. De technische mogelijkheden raken uitgeput.”

“Rotterdam is daarvan een goed voorbeeld. Om de wateroverlast te beperken heeft de stad, bij de parkeergarage van het museumpark, een ondergrondse waterbuffer moeten aanleggen die duizend euro per m3 oppervlaktewater kost. Het sommetje is dan snel gemaakt. Waterbuffering met begroeide daken is de meest voordelige oplossing. Daarom geeft de stad nu dertig euro per m2 subsidie op begroeide daken voor alle inwoners. Alleen subsidie geven voor die plekken waar wateroverlast dreigt of ontstaat, zou immers onrealistisch zijn. Dat betekent een heel stel extra regels dat dermate kostenverhogend werkt dat de maatschappelijke baten niet in verhouding tot de kosten staan.”

“Bovendien zorgen begroeide daken voor minder hittestress in de grote steden, de zogenaamde ‘urban heat islands’ waar het soms wel zes graden warmer dan het omringende platteland wordt. Daarover zijn al verschillende wetenschappelijke publicaties uitgebracht die aantonen dat, wanneer men het gehele dakoppervlak in de stad met begroeide daken uitrust, de temperatuursstijging bijna teniet wordt gedaan. Het aantal slachtoffers van hittegolven, vooral ouderen en CARA patiënten, zal bij begroeide daken dus afnemen.”

Dit artikel is eerder verschenen in Stedebouw & Architectuur 2011.
Lees hier het volledige artikel



Datum: 11 aug 2011

Reageren op dit artikel